Ostatnio jadłam przepyszną sałatę z pomidorami mojej babci (niezbyt urozmaicone danie) i przypomniałam sobie o pewnym pytaniu, które często mnie nurtuje, gdy jestem na Kubie:  

Być wegetarianinem na Kubie to błogosławieństwo czy przekleństwo?

Zawsze powtarzano mi, że nic nie jest ani całkiem białe ani całkiem czarne, a w tym wypadku jest to jeszcze bardziej widoczne. Już tłumaczę. Za każdym razem kiedy się o to pytałam, zaczynałam rozważać argumenty za i przeciw takiemu stylowi życia i jedzenia, wpisanemu w środowisko ekonomiczno–socjalne tego kraju.  

Dla przykładu, wołowina jest produktem prawie utopijnym w diecie większości Kubańczyków. Dlaczego? Gdyż może ją sprzedawać tylko rząd, tylko w sklepach akceptujących CUC (waluta alternatywna do peso kubańskiego o wartości 24 razy od niego większej), a wartość tacki z trzema, czterema „filecikami”, może być warta (patrząc optymistycznie) połowę dobrej pensji. 

W tej kwestii miałbym jeszcze sporo do powiedzenia, ale to nie jest sednem dzisiejszego tematu. 

Punkt dla wegetarianów.  

Z drugiej strony, przyznaję, że warzywa są bogate w witaminy i minerały, ale zdaje się, że sprzedawcy się pomylili i stwierdzili, że to klienci są bogaci. Nawet nie wiecie ile bólu sprawia mi przechodzenie koło straganów i widok przepięknych pomidorów, ale za 15 lub 20 pesos za funt; dajcie spokój... 

Osobiście jestem fanką pomidorów, ale muszę czekać aż obniżą ceny, by móc je sobie czasami kupić. W końcu nie samym pomidorem żyje człowiek.  

Punkt przeciw. 

Jeśli tak jest na co dzień, to wyobraźcie sobie sytuację po przejściu 3 huraganów. Władze podały, i tym razem im uwierzyłam, że nie zachował się ani jeden krzak bananowca; żadna zdrowa plantacja.  

Bezpośrednim skutkiem było, dosłownie, wyparowanie jedzenia ze stoisk. Na wsiach, ile by się ich nie odwiedziło, widziałam jedynie dynie i niedojrzałe papaje. W sklepach, pomimo wysokich cen, kiedy wiedziało się, że jest mięso i pochodzi z w miarę wiarygodnego źródła, kolejki nie miały końca i nie zawsze każdy zdołał coś kupić. 

W moim przypadku, jako że zawsze chodzę z głową w chmurach i o niczym nie wiem, musiałam dawać pieniądze tacie lub jakiejś koleżance, aby wyświadczyli mi przysługę i kupili coś do jedzenia. Inaczej umarłabym z głodu. Poważnie.  

Mogłabym dalej wymieniać podstawowe produkty żywnościowe i pokazywać ich niedobór, ale nie mam ochoty, i nie sprawia mi to żadnej przyjemności.  

Ciągle nie odpowiedziałam na zadane pytanie, jednak zaczynam wierzyć, że przekleństwem nie jest samo bycie wegetarianinem lub nie, ale to że na Kubie musisz wykarmić siebie i rodzinę za jedną państwową pensję. Prawdziwym luksusem jest jedzenie tego, co się lubi, a nie tego co się pojawia w sklepach. Wszystko to prowadzi do wzrostu korupcji i rozwoju czarnego rynku. 

Ten, kto się dostosuje, przeżyje, i mimo że bolał mnie widok pomidorów za 20 pesos, rozumiałam sprzedawców, którzy podobnie jak inni, chcieliby podawać swoim dzieciom kotlety mięsne na codzień, a nie tylko od święta. 

To błędne koło.

Teskt: Deya, współautorka bloga aRRoz con pUnK, z dnia 26 kwietnia 2009